İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi (İSİG Meclisi), 2026 Şubat ayı “İş Cinayetleri Raporu” yayımlandı.

Raporda ABD emperyalizminin ve İsrail siyonizminin saldırılarına karşı İran, Lübnan ve Filistin halklarının yanında olunduğu ifade edildi. En az 126 işçinin iş cinayetlerinde yaşamını yitirdiği belirtilirken 2026 yılının ilk iki ayında iş cinayeti sayısının 284’e ulaştığı kaydedildi. Ayrıca ekonomik faaliyeti inşaa sektörü üzerine yoğunlaşan deprem bölgelerindeki yaşanan iş cinayetlerine dikkat çekilirken inşaa faaliyetleriyle yöre halkının yeniden proleterleştirildiği belirtilerek şu ifadeler kullanıldı:

6 Şubat 2023’te saat 04.17’de Pazarcık’ta 7,7 ve saat 13.24’te Elbistan’da 7,6 büyüklüğünde on bir şehrimizi (Kahramanmaraş, Hatay, Adıyaman, Gaziantep, Malatya, Diyarbakır, Adana, Osmaniye, Şanlıurfa, Kilis ve Elazığ) etkileyen iki deprem meydana geldi. Resmi verilere göre 53 bin 537 kişi hayatını kaybetti. Tekrar tüm halkımıza başsağlığı diliyoruz…

Deprem anında tespit edebildiğimiz kadarıyla çoğunluğu hastanelerin ve otellerin (eğitim seminerleri ve geçici görevlendirme ile kalanlar) çökmesi nedeniyle 158 işçi deprem esnasında hayatını kaybetti. Ancak deprem o kadar yıkıcıydı ki devlet dışında hiçbir kurumun araştırmaları ile ölen işçilerin gerçek sayısının öğrenilebilmesi mümkün değildir. Ne yazık ki aradan geçen üç yıl içinde de tam olarak kaç işçinin öldüğü açıklanmadı.

Deprem şehirlerinde 2023 yılının yaz aylarında yıkım, hafriyat çalışmaları; yılsonuna doğru da inşaat çalışmaları başladı. Ancak güvencesiz çalışma koşullarının hakim olduğu TOKİ inşaatlarında; taşeron ağları, aşırı-yoğun-fazla çalışma, sigortasız çalıştırma, kaçak göçmen ve çocuk emeğinin yoğunluğu gibi koşullarda onlarca işçi hayatını kaybetti, yüzlerce ağır yaralanma meydana geldi ve işçiler sakat kalıp çalışamaz hale geldi

Deprem bölgesindeki inşaa faaliyetlerinde tespit edilen hususlar şöyle:

• 6 Şubat 2023-6 Şubat 2026 yılları arasında geçen üç yılda deprem şehirlerindeki inşaatlarda en az 296 işçi öldü. Oransal olarak baktığımızda Türkiye’de ölen inşaat işçilerinin 2024 yılında yüzde 22’si, 2025 yılında yüzde 27’si deprem şehirlerinde hayatını kaybetti.
• Deprem şehirlerindeki iş cinayetlerinin 2024 yılında yüzde 33’ü, 2025 yılında yüzde 37’si inşaatlarda meydana geldi.
• Deprem şehirlerindeki inşaat işçilerinin ölüm nedenlerinin yüzde 43’ü yüksekten düşme, yüzde 26’sı ezilme/göçük ve yüzde 9’u elektrik çarpması.
• Deprem şehirlerinde ölen inşaat işçilerinin 15’i çocuk; 22’si göçmen (8 Suriyeli, 6 İranlı, 3 Mısırlı, 2 Cezayirli, 1 Afganistanlı, 1 Iraklı, 1 Pakistanlı) işçi, sadece biri sendika üyesi.
• Deprem şehirlerinde inşaatlarda 51 işçi Hatay’da, 37 işçi Kahramanmaraş’ta, 35 işçi Adıyaman’da, 33 işçi Malatya’da, 32 işçi Diyarbakır’da, 31 işçi Gaziantep’te, 30 işçi Şanlıurfa’da, 18 işçi Adana’da, 14 işçi Elazığ’da, 13 işçi Osmaniye’de ve 2 işçi Kilis’te hayatını kaybetti. Şehirlerin bilinmesine rağmen 27 inşaat işçisinin öldüğü ilçe bilgisi öğrenilemedi.
• Deprem şehirlerinde ölen inşaat işçilerinin sadece 129’unun memleket bilgilerini biliniyor. İşçilerin 64’ü yöre insanı (19 Diyarbakırlı, 11 Hataylı, 9 Maraş, 8 Urfalı, 5 Adıyamanlı, 5 Osmaniyeli, 2 Adanalı, 2 Elazığlı, 1 Antepli, 1 Kilisli ve 1 Malatyalı)… İşçilerin 43’ü Kürt veya yoksul Anadolu/Karadeniz şehirlerinden (15 Vanlı, 5 Ağrılı, 5 Ordulu, 4 Mardinli, 2 Bingöllü, 2 Samsunlu, 2 Siirtli, 1 Aksaraylı, 1 Amasyalı, 1 Ankaralı, 1 Ardahanlı, 1 Gümüşhaneli, 1 Kayserili, 1 Sivaslı ve 1 Yozgatlı)… İşçilerin 22’si göçmen…

 

Şubat ayında en az 126 iş cinayeti

Yüzde 77’sini ulusal basından; yüzde 23’ünü ise işçilerin mesai arkadaşları, aileleri, iş güvenliği uzmanları, işyeri hekimleri, sendikalar ve yerel basından öğrenilen bilgilere dayanarak şubat ayında en az 126 işçinin yaşamını yitirdiği tespit edildi. Böylece 2026 yılının ilk iki ayında iş cinayeti sayısı (Ocak 155, Şubat 129) 284’e ulaştı.

• Şubat ayında en çok iş cinayeti 27 ölümle inşaat işkolunda meydana geldi. İkinci sırada 21 ölümle taşımacılık işkolu var. Üçüncü sırada ise 12 ölümle ticaret/büro/eğitim işkolu geliyor. İş cinayetlerine sektörel olarak baktığımızda ise sanayide 49 işçi, hizmette 40 işçi, inşaatta 30 işçi ve tarımda 7 işçi hayatını kaybetti.

• Ölüm nedenlerinde ilk sırada ise yarısının taşımacılık işkolunda meydana geldiği trafik, servis kazaları nedenli ölümler bulunuyor. İkinci sırada yüksekten düşmeler var. Bu ölümlerin yüzde 67’si inşaatlarda meydana geldi. Üçüncü sırada ise inşaat, maden ve metalde görülen ezilme ve göçük nedenli ölümler var.

• En çok iş cinayeti Denizli, İstanbul, Antalya, Erzurum, Hatay, Aydın, Kocaeli, Zonguldak, Amasya, Ankara, Bursa, Manisa, Sakarya, Sivas ve Şanlıurfa gibi sanayi merkezleri olan, tarımsal üretim veya inşa faaliyetlerinin yoğunlaştığı şehirlerde meydana geldi.

• İş cinayetlerinde ölenlerin 3’ü kadın işçiydi. Ölen kadınların ikisi sağlık biri metal işkollarında çalışıyordu.

• Şubat ayında en az 6 göçmen işçi (ikisi İranlı, ikisi Suriyeli, biri Azerbaycanlı, biri Pakistanlı) hayatını kaybetti. Göçmen işçilerin ikisi inşaat, ikisi taşımacılık, biri gıda ve biri konaklama işkollarında çalışıyordu.

• Ölen işçilerin en az 1’si (yüzde 0,79) sendika üyesi, 123’ü (yüzde 99,21) sendikasız. Sendikalı işçi iletişim işkolunda çalışıyordu.

Şubat ayında yaşamını yitiren işçilerin işkolu dağılımı şöyle:

• İnşaat, Yol işkolunda 27 işçi
• Taşımacılık işkolunda 21 işçi
• Ticaret, Büro, Eğitim, Sinema işkolunda 12 işçi
• Metal işkolunda 10 işçi
• Madencilik işkolunda 8 işçi
• Belediye, Genel İşler işkolunda 8 işçi
• Tarım, Orman işkolunda 7 emekçi (4 işçi ve 3 çiftçi)
• Gıda, Şeker işkolunda 5 işçi
• Ağaç, Kağıt işkolunda 4 işçi
• Sağlık, Sosyal Hizmetler işkolunda 4 işçi
• Konaklama, Eğlence işkolunda 4 işçi
• Enerji işkolunda 3 işçi
• Savunma, Güvenlik işkolunda 3 işçi
• Tekstil, Deri işkolunda 2 işçi
• İletişim işkolunda 2 işçi
• Banka, Finans, Sigorta işkolunda 1 işçi
• Çimento, Toprak, Cam işkolunda 1 işçi
• Çalıştığı işkolunu belirleyemediğimiz 4 işçi

Şubat ayında iş cinayetlerinin nedenlerine göre dağılımı şöyle:

• Trafik, Servis Kazası nedeniyle 36 işçi
• Yüksekten Düşme nedeniyle 19 işçi
• Ezilme, Göçük nedeniyle 18 işçi
• Kalp Krizi, Beyin Kanaması nedeniyle 17 işçi
• İntihar nedeniyle 10 işçi
• Elektrik Çarpması nedeniyle 6 işçi
• Zehirlenme, Boğulma nedeniyle 6 işçi
• Kesilme, Kopma nedeniyle 3 işçi
• Patlama, Yanma nedeniyle 2 işçi
• Nesne Çarpması, Düşmesi nedeniyle 2 işçi
• Şiddet nedeniyle 2 işçi
• Diğer nedenlerden dolayı 5 işçi

Şubat ayında iş cinayetlerinin yaş gruplarına göre dağılımı şöyle:

• 18-29 yaş arası 29 işçi
• 30-49 yaş arası 52 işçi
• 50-64 yaş arası 31 işçi
• 65 yaş ve üstü 7 işçi
• Yaşı tespit edilemeyen 7 işçi

Şubat ayında Türkiye’nin 52 şehrinde ve yurtdışında dört ülkede (kısa vadeli çalışmak için gidilen veya Türkiye menşeili şirketlerde çalışan) iş cinayeti gerçekleştiğini tespit edildi:

9 ölüm Denizli’de; 8 ölüm İstanbul’da; 6’şar ölüm Antalya, Erzurum ve Hatay’da; 5 ölüm İzmir’de; 4’er ölüm Aydın, Kocaeli ve Zonguldak’ta; 3’er ölüm Amasya, Ankara, Bursa, Manisa, Sakarya, Sivas ve Şanlıurfa’da; 2’şer ölüm Balıkesir, Çankırı, Gaziantep, Hakkari, Kayseri, Kırklareli, Kütahya, Mardin, Ordu, Samsun, Van, Yozgat ve Bulgaristan’da; 1’er ölüm Adana, Afyon, Artvin, Bartın, Çanakkale, Diyarbakır, Düzce, Edirne, Erzincan, Eskişehir, Giresun, Kahramanmaraş, Karabük, Karaman, Kilis, Konya, Muğla, Niğde, Osmaniye, Siirt, Tekirdağ, Tokat, Trabzon, Uşak, Azerbaycan, Gürcistan ve Irak’ta meydana geldi…

Sendika.Org